PCOS diyet danışmanlığı (İzmir Bayraklı ve online)
Son güncelleme:
Bir bakışta
PCOS diyet danışmanlığı, beslenmenin sizin belirtilerinize, tahlillerinize ve yaşamınıza göre planlandığı bir diyetisyen görüşmesidir. PCOS'ta herkese uyan tek bir liste olmadığı için plan kişiye göre kurulur ve hekim takibinin yanında yürür. Görüşmeler İzmir Bayraklı'da yüz yüze ya da online yapılır.
Nasıl uygulanır
İlk görüşmede PCOS tanınızın nasıl konduğunu, adet düzeninizi, kilo geçmişinizi ve şikâyetlerinizi konuşuruz. Elinizdeki kan tahlillerine ve kullandığınız ilaçlara birlikte bakarız. Tahlil yoksa hangi değerlerin hekiminizle konuşulabileceğini not ederiz.
Ardından bir haftalık yeme düzeninizi ayrıntılı ele alırız: kaçta kalkıyorsunuz, kahvaltı ediyor musunuz, işte ne yiyorsunuz, akşam sofrası nasıl. Çay, simit, börek gibi alışkanlıklar yasaklanmaz, plana nasıl yerleşeceği konuşulur.
Hedefler sizinle birlikte konur. Kimi danışan adet düzenini, kimi tatlı isteğini, kimi gebelik hazırlığını öne alır. Plan bu önceliğe göre kurulur ve takip görüşmelerinde gerekirse değiştirilir.
Görüşmeler İzmir Bayraklı'daki ofiste yüz yüze ya da görüntülü online yapılır. İki yolda da içerik aynıdır.
Kimler için uygun?
Uygun olabileceği durumlar
- PCOS tanısı almış ve beslenmesini düzenlemek isteyen kadınlar
- İnsülin direnci saptanmış ya da tatlı isteğiyle zorlanan kişiler
- Gebelik planlayan ve hazırlık dönemini beslenmeyle desteklemek isteyenler
- Kilosu normal olduğu hâlde adet düzensizliği yaşayanlar
- Hekim tedavisi sürerken beslenme desteği almak isteyenler
Uygun olmadığı ya da hekime danışılması gereken durumlar
- Tanı koyma ya da ilaç önerme beklentisi: bunlar hekimin işidir
- Aktif yeme bozukluğu olanlarda önce psikiyatri ve psikoloji desteği gerekir
- Gebelik süresince beslenme, kadın doğum hekimiyle birlikte ayrıca planlanır
- Kısa sürede belirli bir kilo hedefi vaadi aranıyorsa bu görüşme uygun değildir
Uygunluk kararı muayene ve tetkiklerle hekiminiz tarafından verilir.
Hafta hafta süreç
-
Ön bilgi
Tahlil sonuçlarınızı ve birkaç günlük yemek kaydınızı görüşmeden önce paylaşırsınız.
-
İlk görüşme
Öykü, tahliller, yeme düzeni ve önceliğiniz konuşulur; yüz yüze görüşmede ölçümler alınır.
-
Kişisel plan
Sofranıza ve tedavinize uyan, adım adım uygulanacak bir beslenme planı hazırlanır.
-
Takip
Bel çevresi, adet düzeni, tokluk ve enerji değerlendirilir; plan gerekirse değiştirilir.
PCOS diyetisyeni ne yapar?
PCOS diyetisyeni, polikistik over sendromu olan bir kadının beslenmesini belirtilerine ve yaşamına göre düzenler. 2023 uluslararası PCOS kılavuzu bu sendroma özgü tek bir diyet önermez. Kişinin damak tadına uyan dengeli beslenmeyi ve fazla kilo varsa ılımlı bir enerji açığını önerir.
Bu yüzden görüşmede hazır bir liste verilmez. Önce sizin günlük düzeninizi anlamak, sonra küçük ve uygulanabilir değişiklikleri sıraya koymak hedeflenir. PCOS'un kendisini merak ediyorsanız PCOS nedir? sayfası tanı ölçütlerini anlatır.
İlk görüşmede neler konuşulur?
İlk görüşme bir tanışma ve bilgi toplama görüşmesidir. Aşağıdaki başlıklar ele alınır:
- Tanının ne zaman ve hangi bulgularla konduğu, adet düzeninin bugünkü hâli
- Kilo geçmişi, daha önce denenen diyetler ve bunların nasıl sonuçlandığı
- Kan tahlilleri: açlık şekeri, insülin, HOMA-IR, lipid değerleri, varsa hormon tahlilleri
- Kullanılan ilaçlar ve takviyeler (karar hekimdedir, burada yalnız beslenmeye etkisi konuşulur)
- Uyku, iş temposu, stres ve hareket düzeni
- Sizin önceliğiniz: adet düzeni, tatlı isteği, kilo, cilt, gebelik hazırlığı
Hangi değerlerin neye işaret ettiğini önceden okumak isterseniz PCOS tahlilleri yazısına bakabilirsiniz.
Yüz yüze ve online görüşme nasıl ilerler?
Yüz yüze görüşmeler İzmir Bayraklı'da yapılır. Bu görüşmede boy, kilo ve bel çevresi ölçülür. Online görüşme görüntülü yapılır, ölçümleri evde nasıl alacağınız anlatılır. Bel çevresini aynı saatte, aynı noktadan ölçmek takipte karşılaştırmayı kolaylaştırır.
İki yolda da plan aynı yöntemle hazırlanır. Tahlil sonuçlarınızı ve birkaç günlük yemek kaydınızı görüşmeden önce paylaşmanız işi kolaylaştırır. Kayıtta yalnız ne yendiği değil, saat, açlık düzeyi ve o günkü ruh hâli de yazılabilir. Bu bilgi, tatlı isteğinin hangi saatlerde arttığını görmeye yardım eder.
Plan yazılı olarak paylaşılır. İçinde sabit bir menü yerine her öğün için birkaç seçenek bulunur. Böylece misafirlikte, iş yemeğinde ya da bayram sofrasında ne yapacağınızı önceden bilirsiniz.
Beslenme planı neye göre kurulur?
Plan, mevcut sofranızdan yola çıkar. Kahvaltıda menemen, peynir ve domates yiyen biri için bu düzen korunur, yanına doyuran bir tam tahıl seçeneği eklenir. Öğle yemeğini dışarıda yiyen biriyle hangi ev yemeklerinin uygun olduğu konuşulur: mercimek çorbası, zeytinyağlı fasulye, bulgur pilavı, yanında cacık.
İnsülin direnci saptanmışsa kan şekerini dengede tutan seçimler öne alınır; ayrıntısı PCOS'ta düşük glisemik beslenme sayfasında. Fazla kilo varsa başlangıç kilosunun %5–10'u kadar bir kayıp bile adet düzeninde ve insülin direncinde iyileşme sağlayabilir. Sonuç kişiden kişiye değişir.
Hekiminizle birlikte nasıl çalışılır?
Danışmanlık, kadın doğum ya da endokrinoloji hekiminizin tedavisinin yerine geçmez, ona eşlik eder. İlaç başlamak, bırakmak ya da değiştirmek hekim kararıdır. Beslenme planı bu tedaviyle uyumlu olacak şekilde hazırlanır.
Henüz bir hekimle görüşmediyseniz PCOS'ta hangi doktora gidilir? yazısı ilk adımı anlatır. Görüşmede yeme bozukluğu öyküsü, yoğun kaygı ya da çökkünlük fark edilirse ruh sağlığı desteği de önerilir.
Takip görüşmelerinde neye bakılır?
Takipte yalnız tartıya bakılmaz. Bel çevresi, adet aralığı, tokluk süresi, tatlı isteği, enerji ve uyku birlikte değerlendirilir. Uymayan öğün değiştirilir, işe yarayan korunur. Hekiminiz yeni tahlil istediyse sonuçlar birlikte okunur ve plan buna göre ayarlanır.
Görüşmelerin sıklığı kişiye göre belirlenir. Başta daha sık, düzen oturdukça daha seyrek görüşmek yaygındır. Görüşme talebi için İletişim sayfasından ulaşabilirsiniz: İletişim.
Sık sorulan sorular
PCOS diyetisyeni bana hazır bir liste mi verir?
Hayır. PCOS'a özgü tek bir doğru diyet yoktur. Plan sizin sofranızdan, iş düzeninizden ve tahlillerinizden yola çıkarak hazırlanır, takip görüşmelerinde güncellenir.
Online görüşme yüz yüze kadar işe yarar mı?
Görüşmenin içeriği ve planın hazırlanma yöntemi aynıdır. Online görüşmede ölçümleri evde nasıl alacağınız anlatılır. İzmir dışında yaşayanlar ve yoğun çalışanlar için pratik bir yoldur.
Görüşmeye gelmeden önce tahlil yaptırmam gerekir mi?
Zorunlu değildir. Elinizde son bir yılın tahlilleri varsa getirmeniz yeterlidir. Eksik değerler varsa bunları hekiminizle konuşmanız için not alınır.
Metformin ya da doğum kontrol hapı kullanıyorum, danışmanlık alabilir miyim?
Evet. Beslenme planı kullandığınız tedaviyle uyumlu hazırlanır. İlaçla ilgili her karar hekiminize aittir, görüşmede ilacınıza dokunulmaz.
Kilom normal, yine de PCOS diyetisyenine gitmeli miyim?
Kilosu normal olan PCOS'lu kadınlarda da insülin direnci ve adet düzensizliği görülebilir. Bu durumda amaç kilo kaybı olmaz; öğün düzeni, protein ve posa dengesi öne çıkar.
Kaynaklar
- Teede HJ ve ark. 2023 Uluslararası Kanıta Dayalı PCOS Kılavuzu önerileri. J Clin Endocrinol Metab 2023 — PCOS'ta kişiye göre dengeli beslenme ve ılımlı enerji açığı önerisi
- Lim SS ve ark. PCOS'ta yaşam tarzı değişikliği. Cochrane Database Syst Rev 2019 — Yaşam tarzı değişikliğinin kilo, insülin direnci ve androjenler üzerine etkisi
- Cooney LG ve ark. PCOS'ta depresyon ve kaygı belirtileri. Hum Reprod 2017 — PCOS'ta depresyon ve kaygı belirtilerinin sıklığı